Rechten voor alle dieren

Over klimaatverandering en het verlies aan biodiversiteit wordt vaak in beelden gesproken. Die beelden zijn niet onschuldig. Ze bepalen hoe we een probleem zien en of we denken dat we er iets aan kunnen doen. In dit stuk bespreek ik een aantal veelgebruikte metaforen, waarom sommige ervan verlammen en welk beeld volgens mij past bij de Nederlandse veehouderij. Metaforen die angst aanjagen Een bekende metafoor voor het verlies aan biodiversiteit is het spel Jenga. De spelers halen om beurten een blok uit een toren en leggen het bovenop, waardoor de toren steeds hoger en wankeler wordt. Elke uitgestorven diersoort is in dit beeld een blokje dat verdwijnt, tot de hele toren instort. Een ander beeld komt uit de Gaia-hypothese, die James Lovelock en Lynn Margulis in de jaren zeventig ontwikkelden. Zij beschreven de aarde als één zelfregulerend systeem, als een soort levend organisme. De hypothese heeft wetenschappers geïnspireerd, maar wordt door anderen gezien als te beeldspraakachtig....

Nu Nederland en de gehele wereld er belang bij hebben om samen te werken om globale bedreigingen als opwarming van de aarde, een voedseltekort voor de groeiende wereldbevolking, verlies van biodiversiteit en milieuvervuiling aan te pakken is het ook reëel om vooruit te kijken of de Nederlandse veehouderij nog wel een toekomst of bestaansrecht heeft. Immers, de productie en het eten van vlees en de melkveehouderij dragen substantieel bij aan voorgenoemde problemen. Nederlanders eten graag vlees en drinken veel zuivel omdat ze het gewend zijn, het lekker vinden, het de status van luxe en vermeende gezondheidsvoordelen heeft. Vlees bevat eiwitten die samengesteld zijn uit aminozuren. Het zijn die aminozuren die het lichaam nodig heeft en die via ons darmstelsel worden opgenomen in het lichaam nadat de eiwitten zijn afgebroken tot aminozuren. Al die voedselbestanddelen worden ook geleverd door planten, dus waarom die omweg, die zoveel nadelen heeft? Daarnaast wordt de samenstelling van...

Door de schaalvergroting in de melkveehouderij verdwijnen er steeds meer bedrijven. De groten slokken de kleintjes op. De concentratie in megabedrijven is gemakkelijk voor de verwerkende industrie. Een melkauto hoeft minder adressen te bezoeken om met een volle tank op de fabriek te komen en de voederfabrikant kan meer op minder adressen afleveren. De verwerkende industrie koopt bij de boer de grondstoffen zo goedkoop mogelijk in en probeert bij de afnemer zoveel mogelijk de suggestie te wekken dat er zoveel waarde aan is toegevoegd dat het een grote marge rechtvaardigt. Voor de koeien is er niet direct een bedreiging in een megastal. Niet meer in de wei kunnen is een achteruitgang in dierenwelzijn, maar een koe die kan kiezen, kiest soms ook voor de stal. Vanwege de temperatuur, regen, wind of het voedsel. Een melkrobot is geen directe aantasting van dierenwelzijn. Het geeft de boer en de koe vrijheid. Het is pech voor de koe die niet goed past in het concept, bijvoorbeeld omdat de...